За време на Модната недела во Париз, на 30 септември, денот кога би напонил 45 години во Grand Palais во Париз отворена е изложба посветена на Вирџил Абло (1980-2019). Долгоочекуваната изложба The Codes, нуди интимен поглед во креативното патување, процесот на дизајнирање и обемната архива на покојниот дизајнер. Како една од највлијателните личности во современата мода и култура, наследството на Вирџил Абло продолжува да инспирира нови генерации, а оваа изложба во Париз е соодветно признание за неговите револуционерни придонеси.

Дизајнерот ја ценеше и славеше различноста, а неговата облека беше наменета за сите, бидејќи секој е добредојден во неговиот свет, што метафорично е крунисано со слоганот „We Are The World“, песната на Мајкл Џексон, создадена со цел да се соберат средства за помош во борбата против гладот во Етиопија. Дури и со таа колекција, било јасно дека мисијата на Вирџил Абло, првиот црнец назначен за креативен директор на машката колекција Louis Vuitton, е единство, заедништво и креативност.

Иако денес го знаеме како еден од најголемите дизајнери на новата генерација, голем визионер чиј придонес го промени не само светот на модата, туку и областите на продукт дизајнот и архитектурата, не може да се каже дека на почетокот бил прифатен како креативен директор на Louis Vuitton. Непосредно пред лансирањето на неговата дебитантска колекција, многу модни инсајдери, благо речено, беа скептични кон квалификациите на дизајнерот, и покрај тоа што неговиот бренд Off-White постоеше веќе пет години и постигна голем комерцијален успех.

Неговите креации ги носеа и обожаваа ѕвезди како Бела Хадид, Канје и Џастин Бибер, а Абло многумина го сметаат за личноста што ги диктираше модните трендови. Сепак, тој скептицизам се темелеше на фактот дека Вирџил немаше формално модно образование (дипломирал архитектура), и со тоа неговата кариера ги потресе границите на индустријата позната по својата затвореност, отворајќи го горливото прашање: Како личност без традиционална модна позадина успеа да го преземе креативниот кормило на една од најпознатите француски модни куќи? Одговорот на тоа прашање е, секако, сложен и слоевит, но може да се поедностави – Вирџил Аблох имаше талент, посветеност и вистинска визија што дојде во вистинско време. Сите други коцки си дојдоа на место природно.

Вешто ги бришеше границите помеѓу луксузната мода и streetwear естетиката, ја направи високата мода подостапна и порелаксирана, кршејќи ги стереотипите поврзани со луксузот. Вирџил веруваше дека модата треба да нè обедини и пристапи кон брендирањето, особено за Off-White, со фокус на клиентите, давајќи им го клучот од вратата на својот свет. „Вирџил беше посветен на тоа информациите да бидат достапни, да градат мостови помеѓу високата мода и нејзината публика“, вели Athiththan Selvendran, креативен директор на Фондацијата Вирџил Абло. „Можеби токму затоа што беше архитект, тие фигуративни мостови се изградени на толку силни темели што стојат цврсто до ден денес, како само еден дел од наследството на Вирџил“.

Сега, четири години по неговата смрт, се враќаме во Париз, во истиот грандиозен Palais Royal, каде што на 30 септември се отвори првата изложба во Европа посветена на шареното творештво на Вирџил Абло. „Вирџил имал длабока врска со Париз. Голем дел од својата кариера го помина како самонаречен „Парижанец“, вели Selvendran. „Веруваше дека уметничкото творештво и креативноста треба да бидат достапни за секого. Затоа нашата цел е да создадеме простор каде што луѓето можат да комуницираат со неговото наследство, да дозволат да ги инспирира и да можат да го надградат.“

Кога станува збор за славење на делото на легендарни креативци како Абло, тешко е да не се запрашаме кој е „правилниот“ начин да се оддаде почит на неговото дело. Архивите и фондациите се соочуваат со предизвикот да претстават уметничка легенда во полна светлина, почитувајќи ја интимноста на самиот процес на создавање, прашувајќи се колку самиот уметник би сакал да открие. Сепак, кога станува збор за Вирџил Абло, фондациите го немаа овој проблем, бидејќи самиот дизајнер веруваше во пристапноста, демократизацијата на уметноста и моќта на заедницата. Споделувањето на неговиот нефилтриран, суров процес, од скици до финални производи, е навистина „абловски“. Вирџил сакаше да ја поттикне креативноста, и го стори тоа споделувајќи го својот процес со сите.

Делови од процесот, снимки од екранот и преписки може да се видат во Париз, на изложбата во простор од 1240 квадратни метри, курирана од неговите долгогодишни соработници Chloe и Mahfuz Sultan. И веројатно само таков простор би можел да собере предмети од сите сфери во кои твореше Абло, од мода и обувки, преку архитектура и мебел, до ликовна уметност и графика.

Чувството на поврзаност е нешто по кое веројатно сите ќе го паметат Вирџил. Тој не го гледаше светот од златен трон што го изградил сам за себе. Всушност, тој ги почитуваше мислењата на својата публика, користејќи ги социјалните медиуми како средство за двонасочна комуникација меѓу него и неговите клиенти. Покрај тоа, тој често ги вклучуваше обожавателите во процесот на дизајнирање, а тие имаа можност да влијаат на финалниот производ, што докажуваше дека дизајнот доаѓа од идејата дека неговите производи треба да бидат направени имајќи ја предвид личноста што ќе ги носи.

Ваков пристап беше еден од начините на кои Вирџил ги градеше гореспоменатите мостови, преиспитувајќи ја дотогаш нормативната ексклузивност на луксузната мода. Неговата поврзаност со публиката не беше перформативна, начин да се продадат што е можно повеќе дуксери, туку Абло беше навистина личност која сакаше да се поврзува со луѓето, што сведочат неговите блиски пријателства со луѓето во индустријата. Како да беше невозможно да се соработува со Вирџил, а тој да не ви стане пријател.

Колегијалноста на Вирџил се одразила и во неговите дела. Во неговото портфолио, дизајнерот има неверојатен број соработки од сите видови, и како што вели Athiththan Selvendran, изложбата во Париз е посветена токму на нив. „Изложбата го нагласува неверојатниот дух на соработка што го носат делата на Вирџил. Без разлика дали станува збор за соработка со уметници, дизајнери или спортисти, тој секогаш го интегрираше чувство на заедништво во својот процес, а изложбата го истакнува токму тоа. Посетителите можат да видат ексклузивни, никогаш порано видени предмети и соработки.“

Некои од неговите најпознати соработки се Off-White колаборацијата со брендот Nike, во која дизајнерот ги реинтерпретираше класичните силуети на спортскиот бренд, креирајќи колекција патики кои беа (и сè уште се) сон на сите трендсетери, соработката со уметникот Такаши Мураками на импресивната изложба future history, соработката со Икеа, поради која луѓето сè уште мечтаат за тепих со дезен на фискална сметка. Веројатно најимпресивниот дел од опусот на Вирџил е тоа што тој се занимавал, едноставно кажано, со сè и сешто – што би можеле да кажеме дека е одлика на вистинските уметници. Јасно е дека имал голема потреба да твоти, да го креира светот според сопствена мерка, идеите како да извирале од него и го изнаоѓале своето место во различни медиуми, различни уметности, платна, во неверојатен и секогаш смислен спектар на бои.

Поради ова, да се нарече Вирџил Абло моден дизајнер делува речиси неправедно кон неговото наследство – бидејќи тој беше голем и револуционерен моден дизајнер, но беше и многу повеќе од тоа. И пред сè, тој беше уметник. Изложбата ќе трае само десет дена (до 9 октомври), но во духот на заедништво и колективно творештво, како дел од неа ќе бидат организирани дискусии, работилници и проекции, со цел да се доближи изложбата до публиката. Како што вели Athiththan Selvendran изложбата го споделува начинот на кој Вирџил размислувал и создавал и како го преосмислил процесот на дизајнирање, колку верзии и прототипови на производи создавал. Покрај зачувувањето на делото и идеите на Вирџил, целта е да се оживеат – заедно со неговата заедница да се работи на нивно пренесување во иднината.

Порта3 – градежништво, архитектура и екологија Порта3 – градежништво, архитектура и екологија