Порта3 – градежништво, архитектура и екологија Порта3 – градежништво, архитектура и екологија
Кинескиот архитектонски и брачен пар Ванг Шу и Лу Венју, кустоси на 20. Меѓународна изложба на архитектура на Биеналето во Венеција, ги претставија првите детали за долгоочекуваното издание за следната година.
Под наслов „Занимавај се со архитектура – за можност за соживот во реалниот свет“, изложбата ќе се одржи од 8. мај до 21. ноември 2027. година, во Џардини, Арсенал и ширум Венеција.
Континуитет помеѓу историјата и современоста
Кустоската насока одразува многу идеи развиени преку работата на архитектонската пракса Amateur Architecture Studio, основана од Ванг Шу и Лу Венју во 1997 година.
Нивните проекти доследно истражуваат повторна употреба на спасени материјали, регионални техники на градење и континуитет помеѓу историските и современите форми на градење.
И во урбаните и руралните контексти, работата на студиото често ги нагласува занаетчиските традиции, колективната меморија и просторните квалитети вградени во секојдневните средини.
Xi’an Grand Theater
Соочување со „стварната стварност“
Во нивното кустоско соопштение, Ванг Шу и Лу Венју го опишуваат современиот свет како сè повеќе обликуван од нестабилност, брзи трансформации и одвојување од доживеаната стварност. Тие тврдат дека архитектурата е премногу под влијание на апстракцијата, комерцијализацијата и производството базирано на слики, честопати губејќи контакт со локалните услови и човековото искуство.
„Веруваме дека архитектурата не е само нешто за кое се расправа, туку, уште поважно, нешто што прво мора да се направи со свои раце“, наведуваат кустосите. „Филозофијата на архитектурата е филозофија за начинот како нешто се прави: пракса што се соочува со стварната стварност, на реални места, преку вистинска изградба.“
Затоа и темата на Биеналето 2027 година на англиски јазик гласи „Do Architecture – For the Possibility of Coexistence Facing a Real Reality“.
Соживот помеѓу навидум спротивставени услови
Изложбата предлага архитектура како директна и материјална пракса заснована на градење, телесно искуство и ангажман со местото. Преку низа прашања, кустосите ја испитуваат можноста за коегзистенција помеѓу навидум спротивставени услови: активни и пасивни еколошки стратегии, урбани и рурални модели на развој, технолошки напредок и тактилни форми на создавање, како и меморија и иновација.
„Сите овие прашања укажуваат на еден суштински пат: соочување со реалната реалност и локалната пракса и директно „занимавање со архитектура. Токму преку овој конкретен чин на ‘занимавање’, работите што изгледаат како невозможни да се спојат можат да се соберат на едно место“, велат кинеските архитекти.
Library of Wenzheng College at Suzhou University
Повторна употреба и занаетчиство како клучни архитектонски алатки
Во центарот на изложбата се наоѓа и поширока критика на хомогенизацијата на архитектурата и урбанизацијата на глобално ниво. Кустосите тврдат дека брзата експанзија на изградбата, во комбинација со сè постандардизираните форми на развој, придонела за ерозија на локалните културни и просторни идентитети.
Повикувајќи се на нивните долгорочни експерименти со рециклирани материјали и традиционални техники на градење, Ванг Шу и Лу Венју ја позиционираат повторната употреба и занаетчиството, не како носталгични гестови, туку како критични архитектонски алатки способни истовремено да одговорат на еколошките, културните и општествените предизвици.
Wencun Village, Hangzhou
Паралелно со нивната професионална пракса, Ванг Шу и Лу Венју имале значајна улога и во архитектонското образование во Кина, основајќи го Одделението за архитектура на Кинеската академија на уметностите во 2003 година, а потоа и Школата за архитектура четири години подоцна.
Се очекува образованието да има централна улога на Биеналето, а кустосите ги опишуваат помладите генерации и архитектонската педагогија како фундаментални за справување со сè понеизвесната иднина.
Национални учесници во Џардини и Арсенал
Како и на претходните изданија, 20. Меѓународна изложба на архитектура ќе вклучува национални учества презентирани во павилјоните на Џардини и Арсенал, заедно со изложбите и интервенциите распоредени низ целиот историски центар на Венеција.
Да потсетиме, изданието од 2025 година, курирано од Карло Рати, насловено како „Интелигенција. Природна. Вештачка. Колективна“, ја испитуваше способноста на архитектурата да одговори на климатските промени, демографските трансформации и вештачката интелигенција преку интердисциплинарни и колаборативни пристапи.
